De junta onder leiding van Betancourt vaardigde een nieuwe kieswet uit: iedereen boven de 18 (inclusief vrouwen) mocht voortaan stemmen; alle partijen werden toegelaten. Meteen werden verkiezingen uitgeschreven voor een grondwetgevende vergadering. Daaraan nam ook de pas opgerichte COPEI deel (Comité de Organización Política Electoral Independiente, Comité voor onafhankelijke politieke verkiezingsorganisatie), een conservatief-christelijke partij. De AD won echter 79% van de stemmen.~~~ De nieuwe regering organiseerde een landelijke veiligheidsdienst SN (Seguridad Nacional).
De AD won de algemene verkiezingen (voor het presidentschap en voor het congres) met bijna driekwart van de stemmen (73%). Rómulo Gallegos (1884-1969), 's lands bekendste romanschrijver, werd tot president gekozen (december).~~~ De sterke positie van de AD leek een goede basis voor een grootscheepse hervorming van staat en maatschappij. De AD streefde (net als het Argentijnse Peronisme) "sociale rechtvaardigheid" na en betere levensomstandigheden voor arbeiders. Er werd een ministerie van arbeid gesticht en de regering maakte een begin met een grote alfabetiseringscampagne. Het hele onderwijs werd onder staatstoezicht geplaatst en dat leidde tot een ernstig conflict met de rooms-katholieke kerk.~~~ Overal in het land, maar vooral in en om Caracas en Maracaibo, verschenen CADA supermarkten, eigendom van de familie Rockefeller uit de VS. In deze winkels werden allerlei uit de Verenigde Staten geïmporteerde consumptieproducten te koop aangeboden in een aangename, airconditioned omgeving.
President Gallegos zette het hervormingsprogramma van de AD onverminderd voort: hij voerde een landhervormingswet in die de bezitsverhoudingen op het platteland radikaal moest veranderen. De grootgrondbezitters waren woedend. De militairen waren verontwaardigd omdat hun begroting ernstig werd gekort. De legerleiding stelde een ultimatum aan Gallegos tot bijstelling van zijn politiek: de president moest alle banden met de AD verbreken en AD-leider Rómulo Betancourt het land uitzetten. Toen de president dat weigerde zette het leger hem af (24 november) en stuurde hem het land uit. Leiders van de staatsgreep waren minister van defensie Carlos Delgado Chalbaud, Marcos Pérez Jiménez (*1914) en Luis F. Llovera Páez. Onder leiding van Delgado vormden zij een junta. Alle gekozen bestuursorganen, van congres tot gemeenteraden, werden ontbonden; een avondklok en een samenscholingsverbod ingesteld. De AD, met een aanhang van een half miljoen leden, werd verboden.~~~ Met de economie ging het niet best. De lonen daalden met 6% in de eerste maanden van het jaar. Zeelieden op de tankervloot gingen in staking, maar werden gedwongen weer aan het werk te gaan.~~~ De betrekkingen met de Sovjet-Unie werden verbroken na de staatsgreep.
1949
De Venezolaanse regering ondersteunde de poging van Spanje om toe te treden tot de Verenigde Naties. De diplomatieke betrekkingen met Spanje werden hersteld. Dat was opmerkelijk omdat het regime van Franco voor veel Latijns Amerikanen volstrekt verwerpelijk was.
Juntaleider Carlos Delgado werd op 13 november doodgeschoten door een groep gewapende mannen onder leiding van generaal Rafael Simón Urbina (1887-1950), een volksheld die al sinds 1914 vocht tegen dictatuur. Urbina vluchtte naar de ambassade van Nicaragua, gaf zich vervolgens over aan de politie en werd de dag daarop geliquideerd. Nu werd Pérez Jiménez de sterke man van het militaire regime, maar in naam nam Germán Suárez Flamerich (1907-1990) het bewind van Delgado over. De politieke onderdrukking nam toe: tegenstanders werden in concentratiekampen gezet, gemarteld en vermoord.~~~ Volgens de volkstelling bedroeg de bevolking ruim 5 miljoen.
In october mislukte een opstand die op touw was gezet door de AD in samenwerking met de PCV. Ten koste van enkele doden en honderden gewonden kon de rust worden hersteld.~~~ Bij de invoering van de nieuwe kieswet wet werd de kiesdrempel verhoogd naar 21 jaar.
In november zwichtte de junta voor steeds sterkere druk van de COPEI en andere politieke partijen (behalve de verboden AD) om verkiezingen uit te schrijven. De AD bleef verboden. Pérez Jiménez vormde een eigen partij, de FEI (Frente Electoral Independiente, onafhankelijk verkiezingsfront), maar deze partij maakte op de kiezers geen indruk. Toen bleek dat de gematigd linkse URD (Unión Republicana Democrática, republikeins-democratische unie) onder leiding van Jóvito Villalba (1908-1989), op een grote overwinning afstevende, liet Pérez Jiménez de telling stoppen en riep zichzelf uit tot tot president. Pérez Jiménez steunde sterk op de SN (de nationale veiligheidsdienst), die meedogenloos tegen alle vijanden optrad. Vaak werden zij in afschuwelijke gevangenissen gegooid, zoals op het eiland Guasina in de Orinocorivier, en kwamen daar niet levend vandaan.~~~ Pérez Jiménez had niettemin ogenschijnlijk het beste voor met Venezuela. Hij was geïnspireerd geraakt door het regime van Juan Domingo Perón (1895-1974) in Argentinië, en wilde ook voor Venezuela een nationalistisch en protectionistisch economisch beleid. Hoog op zijn agenda stond de opbouw van een eigen zware industrie die gebruik maakte van de grote voorraden delfstoffen (ijzererts, bauxiet, olie) in Venezuela. Deze aanpak was geheel volgens de richtlijnen van de in 1948 door de Verenigde Naties opgerichte Economische Commissie voor Latijns Amerika (ECLA of CEPAL) van de VN. In augustus had Venezuela via een handelsverdrag het VS zakenleven grote voordelen gegeven. Venezolaanse producenten werden er ernstig door benadeeld en de import uit de Verenigde Staten kon onbelemmerd groeien.
Marcos Pérez Jiménez werd op 10 januari beëdigd als president. Democratisch was zijn bewind evenwel in het geheel niet. Tegenstanders werden slecht behandeld. Carnevalli, een van zijn belangrijkste opponenten, liet hij in de gevangenis kreperen nadat hij hem had geweigerd zijn kanker te laten behandelen door een arts.~~~ In november vonden de eerste reguliere televisie-uitzendingen plaats door RCTV (Radio Caracas Televisión).
In maart werd de tiende Interamerikaanse Conferentie in Caracas gehouden (in de grote aula van de pas opgeleverde nieuwbouw van de Universidad Central de Venezuela) na plechtige opening door Marcos Pérez Jiménez. Politie en veiligheidstroepen waren in opperste staat van paraatheid om de VS-delegatie onder leiding van John Foster Dulles (1888-1959) tegen eventuele aanslagen te beschermen. De meeste delegaties (behalve Mexico en Argentinië) namen de gelegenheid te baat om fel van leer te trekken tegen het communisme.~~~ Op RCTV deed de fabelachtig populaire televisie-persoonlijkheid Renny Ottolina (1928-1978) zijn intrede. Zijn wekelijkse programma "El show de Renny" was tot in de jaren 1970 een van de populairste programma's in Venezuela en op de Nederlandse Antillen.
Dictator Pérez Jiménez reserveerde grote bedragen voor de opbouw van een industriële basis. Honderden miljoenen bolívares werden bestemd voor een hoogovencomplex in het Orinoco-dal en 20 miljoen voor atoomonderzoek.~~~ Carmen Susana Duijm Zubillaga werd gekozen tot Miss World. Het was de eerste Venezolaanse die de titel kreeg van mooiste vrouw ter wereld.
In augustus werd een nieuw complot ontdekt (en ontmanteld) tegen het leven van Pérez Jiménez, geleid door Rómulo Betancourt.~~~ In Mexico publiceerde Betancourt Política y petróleo, een felle aanklacht tegen de buitensporige voordelen die buitenlandse oliefirma's in Venezuela kregen. De Standard Oil maakte in Venezuela meer dan drie keer zoveel winst als in alle andere landen waar deze maatschappij actief was.
In mei publiceerde de aartsbisschop van Caracas een pastorale brief waarin hij duidelijk stelling nam tegen de dictatuur van Pérez Jiménez. Hij klaagde vooral de schaamteloze zelfverrijking aan van de dictator en zijn vriendenkliek. De civiele oppositie tegen Pérez Jiménez vormde een ondergrondse beweging, de Junta Patriótica (vaderlandslievend comité), om de dictatuur omver te werpen. Veel militairen, vooral veel jongere luchtmacht- en marine-officieren, hadden sympathie voor deze oppositie, omdat zij systematisch bij het leger werden achtergesteld.[ In december vonden verkiezingen plaats, die zoals verwacht door de dictator werden gewonnen, zij het dat daarbij op grote schaal moest worden gefraudeerd.]
Op 1 januari begon een militaire opstand tegen de dictatuur van Pérez Jiménez met een bombardement op Caracas door de luchtmacht. Daarna stokte de beweging doordat de rebellen hun acties niet goed coördineerden. De burgerlijk oppositie vatte moed: de junta patriótica organiseerde grote demonstraties (10 januari) en op 21 januari brak een algemene staking uit, die het openbare leven verlamde. De volgende dag kwam de marine in actie en zette Pérez Jiménez af. Met koffers vol geld vluchtte deze het land uit naar Miami en vond later gastvrijheid als balling in het Spanje van Francisco Franco (1892-1975). Schout-bij-nacht Wolfgang Larrazábal Ugueto (*1911) werd leider van een junta die bestond uit de chefs van de drie krijgsmachtonderdelen. De opstand had het leven gekost aan ca. 300 personen. Nadat in mei nieuwe verkiezingen waren aangekondigd.sloten de leiders van de politieke partijen (behalve uiterst links) een accoord voor democratische samenwerking, het Pact van Punto Fijo (october), genoemd naar de villa van Caldera waar de ontmoeting plaats vond. Bij de verkiezingen van december kreeg AD-kandidaat Betancourt 49% van de stemmen. De populaire Larrazábal (URD), die ook werd gesteund door de communisten kreeg 35%, en COPEI-kandidaat Rafael Caldera Rodríguez (*1916) 16%.~~~ In april bezocht de vice-president van de Verenigde Staten, Richard Nixon (1913-1994), Venezuela en werd er begroet met felle protesten en beledigingen, waarbij "Yanki go home" nog een van de vriendelijkste was.
Op 13 februari werd Betancourt geïnstalleerd als president. Het nieuwe kabinet bestond uit "adecos" en leden van COPEI en URD. De president waakte ervoor de fouten die hij gedurende zijn eerste termijn (1946-1948) had gemaakt, te herhalen. Dit keer gaf hij voldoende geld aan de militairen voor soldij, secundaire arbeidsvoorwaarden en de aankoop van wapens en uitrusting. Betancourt verleende de militairen ook bij voorbaat amnestie voor misdaden die ze onder Pérez Jiménez hadden begaan.
De progressieve URD verliet in november de regering uit onvrede met de harde koers die Betancourt ten opzichte van Cuba had gekozen, waar Fidel Castro (*1927) sinds begin 1959 aan de macht was. Om dezelfde reden keerden de jongeren en studenten in de AD hun partij de rug toe. Zij stichtten de MIR (Movimiento de la Izquierda Revolucionaria, Links-revolutionaire beweging). Sommigen kozen voor de wapens en begonnen een marxistische guerrilla tegen de regering, geïnspireerd door het succes van Fidel en zijn volgelingen. Leider van de guerrilla was Douglas Bravo. José María Castro León leidde een opstand die het bewind van de AD omver wilde werpen.~~~ Op 24 juni, bij de jaarlijkse herdenking van de Slag bij Carabobo (1821) raakte de president ernstig gewond toen een bom in zijn auto ontplofte. De aanslag was het werk van ultra-rechts en was op touw gezet met hulp van Rafael Leonidas Trujillo Molina, de dictator van de Dominicaanse Republiek, met wie ex-dictator Pérez Jiménez goede banden onderhield.~~~ Minister van Buitenlandse Zaken Ignacio Luis Arcaya (COPEI) weigerde op de OAS-vergadering in Costa Rica te stemmen voor uitsluiting van Cuba, en negeerde daarmee de opdracht van Betancourt. Minister van Energie Juan Pablo Pérez Alfonzo (1903-1979) stichtte een nationale oliemaatschappij, de CVP (Corporación Venezolana de Petróleos) en probeerde ook internationaal de positie van de olieproducenten te versterken. Minister Pérez Alfonzo was ook de "Vader van de OPEC" die op 24 september in Bagdad werd opgericht, samen met Irak, Iran, Koeweit en Saoedi-Arabië.
De buitenlandse politiek, in het bijzonder ten opzichte van Cuba, zorgde voor groeiende verdeeldheid in Venezuela. Betancourt steunde de verwijdering van Cuba uit de OAS (Organisatie van Amerikaanse Staten), waarop de VS-regering krachtig had aangedrongen. In december verbrak de Venezolaanse regering de betrekkingen met Cuba. In Barcelona vond een opstand plaats tegen de regering, de zogenaamde "Barcelonazo".~~~ Op aanbevelingen van de Chileense politiemissie werd de poltie grondig gereorganiseerd en gemoderniseerd.~~~ De volkstelling gaf aan dat het land 7,5 miljoen inwoners had.
Het verzet tegen de regering nam ernstiger vormen aan. In mei kwam het bataljon mariniers in Carúpano (op het schiereiland Paria) in opstand tegen de regering (zogenaamde "Carupanazo"). Op 2 juni herhaalde zich dit in Puerto Cabello ("Porteñazo"). Na twee dagen vechten tussen rebellen en regeringsgetrouwe eenheden waren er honderden doden en gewonden te betreuren. In reactie daarop verbood Betancourt de PCV en de MIR. Nu vormden veel communisten en leden van de MIR de ondergrondse guerrilla-organisatie FALN (Fuerzas Armadas de Liberación Nacional, nationale bevrijdingsstrijdkrachten). De FALN probeerde via aanslagen, sabotage en geweldpleging de regering omver te werpen. Daarvoor werden "Unidades Tácticas de Combate" (taktische gevechtseenheden) gevormd. In october bezetten zij het plaatsje El Hatillo buiten Caracas, sneden de stroom af naar de hoofdstad, en bliezen een olieleiding op.~~~ Hoewel Betancourt zich graag voordeed als nationalist en tegenstander van het Amerikaanse imperialisme, maakte hij het bedrijven uit de Verenigde Staten wel naar de zin. Zo werd de overeenkomst met FIAT, afgezegd, waarbij een assemblagefabriek zou worden gebouwd. Betancourt gaf in plaats daarvan de opdracht aan Ford.
Ex-dictator Pérez Jiménez werd in juli uitgeleverd door de Verenigde Staten, waar hij in weelde leefde. In Venezuela moest hij terechtstaan wegens verduistering en corruptie.~~~ De kandidaat van de AD, Raúl Leoni, won de presidentsverkiezingen van december met 33% van de stemmen.
Na zijn ambtsaanvaarding als president vormde Leoni een coalitieregering zonder de COPEI maar met de URD en de FND (Frente Nacional Democrática, Nationaal Democratisch Front).~~~ Venezuela verbrak in maart de banden met Brazilië na de staatsgreep van maarschalk Humberto Alencar de Castelo Branco (1900-1967). De Franse president Charles de Gaulle (1890-1970) bracht een bezoek aan Venezuela op zijn grote rondreis door Latijns Amerika.
Ongeveer 600 guerrillastrijders waren actief in acht van de 20 staten. Ongeveer 9000 man, een derde van het gehele Venezolaanse leger, moesten permanent paraat zijn voor de strijd tegen de rebellen. De meeste acties vonden plaats in en om de hoofdstad Caracas. In april werd eindelijk het proces tegen ex-dictator Pérez Jiménez begonnen.
In october probeerden vanuit de militaire academie Los Toques bij Caracas legereenheden met een staatsgreep een einde te maken aan het bewind van president Leoni. De poging mislukte en de schuldigen werden zwaar gestraft. Ook van links was het gevaar voor de democratie niet geweken. In december vond een aanslag plaats tegen de chef-staf van het leger, waarbij een van zijn assistenten om het leven kwam. Als represaille werd de Universidad Central de Venezuela gesloten. Fabricio Ojeda, een van de chefs van de FALN, werd vermoord in zijn cel in de gevangenis (juni).~~~ Met Engeland werd in Genève een verdrag gesloten over de grens van Guyana (toen nog onder Engels bestuur). Venezuela trad toe tot de ALALC, de Latijns Amerikaanse Vrijhandelsassociatie. Vanwege de staatsgreep van generaal Juan Carlos Onganía verbrak Venezuela de betrekkingen met Argentinië.
In mei landde een kleine groep gewapende guerrilla's onder leiding van een Cubaanse militair op de kust van de staat Miranda. Het leger pakte de groep echter snel op. Fidel Castro "excommuniceerde" Douglas Bravo, leider van de guerrilla in de staat Falcón, omdat deze de ideeën aanhing van Che Guevara en vond dat het gewapend verzet op het platteland autonoom moest opereren.
Rafael Caldera, van de COPEI, werd gekozen tot president met een miniem verschil van maar 30.000 stemmen met zijn naaste concurrent Gonzalo Barrios (*1902) van de AD. De AD was sterk verzwakt door de afsplitsing van een anti-Betancourt-vleugel onder leiding van secretaris-generaal Jesús Angel Paz Galárraga. Deze stichtte de MEP (Movimiento Electoral del Pueblo, volkskiesbeweging).
President Caldera legaliseerde de PCV en ontbond de Digepol, de hoofddirectie van de politie, die zich vooral op de communistenjacht had geconcentreerd. Wel riep hij een soortgelijke organisatie in het leven, de Disip (Dirección de los Servicios de Inteligencia Policiales, directie van de politie-inlichtingendiensten).
De harde koers van de Sovjet-Unie tegen Tsjechoslowakije sinds 1968 veroorzaakte niet alleen een crisis in de Europese comunistische partijen, maar ook in Venezuela. Een kleine groep dissidenten splitste zich af van de PCV en vormde de MAS (Movimiento al Socialismo, beweging voor het socialisme).~~~ De regering verhoogde de belastingen voor de (buitenlandse) oliemaatschappijen met 70%.~~~ Het land telde 11 miljoen inwoners volgens de census.
President Caldera reorganiseerde zijn kabinet en stichtte een nieuw departement; het Ministerie van Jeugdzaken.~~~ De guerrilla bleef zorgen baren.~~~ De betrekkingen met Colombia waren weer gespannen, vooral door grote Colombiaanse wapenaankopen in het buitenland (Verenigde Staten, Frankrijk en Engeland)
Carlos Andrés Pérez Rodríguez (*1922), kandidaat van de AD, won de verkiezingen van december met 48,8%. Bijgenaamd CAP of "El Gocho", was hij buitengewoon populair. De AD kreeg een absolute meerderheid in het congres en in de meeste gemeenteraden. Links was sterk verdeeld: MEP en de PCV hadden zich voor de gelegenheid verbonden tot "Unidad Popular" (net als de coalitie van Salvador Allende in Chili) en kregen maar 5,1%. De kandidaat van MAS, José Vicente Rangel (*1929), kreeg 4,2%.~~~ Venezuela trad toe tot de Andesgroep, (waartoe al behoorden Colombia, Ecuador, Perú, Bolivia en Chili).
Op 12 maart trad CAP aan als president. Hij kon profiteren van bijzondere omstandigheden, want niet eerder waren de olie-inkomsten zo spectaculair geweest: per jaar kreeg Venezuela 6 miljard dollar extra inkomsten. Speciaal daarvoor richtte CAP de FIV op (Fondo de Inversiones de Venezuela, Venezolaans investeringsfonds). CAP was overigens afkomstig uit Táchira, de wieg van tal van dictators en autoritaire politici uit het recente verleden, onder wie Gómez en Pérez Jiménez.~~~ Meer dan een derde van de extra inkomsten uit de olieopbrengst moest worden geëxporteerd als kredieten naar de buurstaten in het Caraïbisch Gebied, Centraal Amerika en de Andespartners. Zo verkreeg Venezuela ook veel poltieke invloed. De Verenigde Staten zagen dit alles met lede ogen aan en belemmerden de handel met Venezuela, mede uit kwaadheid over het Venezolaanse lidmaatschap van de OPEC, die de olieprijzen verhoogde en de export naar de VS aan banden legde. De betrekkingen met Cuba werden hersteld.
De AD-regering zette de politiek van economisch nationalisme voort die al in de jaren 1950 onder Pérez Jiménez was begonnen, en was voortgezet in de jaren 1960. Op 1 januari werden de ijzerertsmijnen van US Steel en Bethlehem Steel (beide uit de Verenigde Staten) genationaliseerd, eind augustus ook de olie-industrie. Veertien buitenlandse bedrijven (met 12.500 bronnen en 12 raffinaderijen) werden in werkmaatschappijen (Maraven, Lagoven, Llanoven) ondergebracht en geplaatst onder het bestuur van de PDVSA (Petróleos de Venezuela, S.A., NV Venezolaanse Olie)~~~ Samen met Mexico nam Venezuela het initiatief tot de oprichting van het SELA (Sistema Económico Latinoamericano, Latijns Amerikaans economisch systeem), een poging tot integratie van de 23 Latijnsamerikaanse republieken.
De oppositie protesteerde fel tegen pogingen van de regering om de vrijheid van meningsuiting aan banden te leggen. Op 27 mei was er een grote demonstratie in Caracas. Daarnaast zorgden prijsverhogingen en lage lonen voor arbeidsonrust in de gezondheidsorg. Meer dan 10.000 man medisch en verplegend personeel ging in staking.~~~ Na zijn arrestatie door de Disip in juli werd Jorge Rodríguez, de leider van de trotzkistische Liga Socialista (Socialistische bond) door de politie vermoord. De chef van de Disip trad af.~~~ Op 6 october stortte een Cubaans verkeersvliegtuig met 72 inzittenden in zee, kort na vertrek van Barbados. Sabotage bleek de oorzaak. Twee Venezolanen en twee Cubaanse ballingen die in Venezuela woonden, bleken betrokken te zijn bij de aanslag. De betrekkingen met Cuba werden hierdoor ernstig geschaad.
President Pérez reorganiseerde zijn regering en vormde zeven nieuwe ministeries (januari). In juli werd het kabinet weer veranderd: op de sleutelposten Financiën, Defensie, Buitenlandse zaken en Landbouw werden nieuwe ministers benoemd.
De COPEI won de algemene- en presidentsverkiezingen van december. Luis Herrera Campíns (*1925) werd tot president gekozen (46,6%). De linkse partijen haalden gezamenlijk slechts 8,5% van de stemmen, een laagterecord.
Op 12 maart trad Herrera Campíns aan als president. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van juni herstelde links zich aanzienlijk en kreeg bijna een vijfde van de stemmen (18,5%).~~~ Maritza Sayalera werd gekozen tot Miss Universe.
Het was een topjaar voor de bewonderaars van mooie Venezolaansen: Mona Irene Lailan Sáez Conde werd gekozen tot Miss Universe en Carmen Josefina ("Pilín") León Crespo werd Miss World.~~~ Volgens de volkstelling omvatte de bevolking 14,5 miljoen personen.
Op 6 juli werd het nieuwe, uiterst controversiële burgerlijk wetboek unaniem goedgekeurd door het congres. Tot de belangrijkste bepalingen hoorden de gelijkheid van beide ouders inzake de ouderlijke macht en de gelijkberechtiging van kinderen geboren binnen en buiten het huwelijk. Deze laatste bepaling was van groot belang in een land waar buitenechtelijke relaties talrijk zijn en vaak concrete gevolgen hebben.~~~ De guerrilla stak weer de kop op. In october werden 25 mensen gedood bij een vuurgevecht tussen leger en rebellen.~~~ President Herrera Campíns vroeg de Verenigde Naties om tussenbeide te komen in het grensgeschil met Guyana, nadat het verdrag van 1970 was verlopen.~~~ Meer dan honderd mensen kwamen om het leven bij een grote brand in een electrische centrale in Caracas.
In verband met de ernstige economische problemen, onder andere veroorzaakt door de grote buitenlandse schuld waarvoor de rente omhoog was gegaan, moest de regering in februari deviezencontroles instellen. De bolívar werd met bijna driekwart gedevalueerd. Voordat het zover was hadden hardnekkige geruchten over de aanstaande devaluatie ervoor gezorgd dat voor ongeveer 2 miljard dollar aan spaargeld door particulieren het land uit werd gebracht. De buitenlandse schuld beliep 32 miljard dollar.~~~ In december werd Jaime Lusinchi (een arts) van de AD (*1924) met grote meerderheid (54,8%) tot president gekozen.~~~ Venezuela had een groot aandeel in de totstandkoming van de Contadora-groep, een club Latijnsamerikaanse staten die vrede in Centraal Amerika via onderhandelingen probeerde te bereiken.
Astrid Carolina Herrera Irrazábal werd tot Miss World gekozen. De honkballer Luis Aparicio (*1934) oorspronkelijk uit Maracaibo, werd toegelaten tot de "Baseball Hall of Fame", een eregalerij van de beste honkballers in de Verenigde Staten.
De communistische vakbondsleider Hemmy Croes (van Arubaanse afkomst), van de CUTV (Central Unitaria de Trabajadores Venezolanos, eenheidsvakcentrale van Venezolaanse arbeiders) werd voor zijn huis in Caracas doodgeschoten (maart). In februari was de advocaat doodgeschoten van overste Godoy, die drie voormalige ministers van Defensie onder President Herrera Campíns van corruptie had beschuldigd. De zaak werd niet verder onderzocht maar Godoy moest ontslag nemen wegens insubordinatie.~~~ Consuelo Adler werd gekozen tot "Miss International".
In december werden na ernstige studentenrellen de universiteiten gesloten. De onlusten waren begonnen toen in maart een student in Mérida door de politie was doodgeschoten. Overal in het land gingen studenten in hongerstaking en eisten universitaire hervormingen. Het protest werd deels ook veroorzaakt door de gestaag slechter wordende levensomstandigheden.~~~ De spanningen met Colombia liepen weer op nadat Colombiaanse vliegtuigen het Venezolaanse luchtruim hadden geschonden en nadat een Colombiaans fregat in de Venezolaanse territoriale wateren was doorgedrongen. Colombiaanse guerrillastrijders/drugsmafiosi schoten een tiental Venezolaanse nationale gardisten dood, nadat zij marihuana en coca-plantages op Venezolaans grondgebied hadden vernietigd.~~~ Hevige regenbuien veroorzaakten grote overstromingen in en om de stad Maracay, waarbij 500 mensen om het leven kwamen.
Op 4 januari werd CAP geïnstalleerd als president. Kort daarop presenteeerde hij een drastisch bezuinigingsprogramma, dat alom grote opschudding teweeg bracht. De bolívar werd gedevalueerd, de prijzen werden vrijgegeven, evenals de bankrente. De salarisstijging van 30% woog nauwelijks op tegen de algehele prijsstijgingen. Op 27 februari kwam het in Caracas tot een brede volksopstand, bekend als "El Sacudón", de schok. Grote delen van de hoofdstad werden geteisterd door de opstand, waarbij volgens officiële cijfers 250 mensen werden gedood. Andere bronnen spraken van wel 1200 doden.~~~ Senator Lolita Aniyar de Castro (Zulia) klaagde het "officiële terrorisme" aan, dat de verdwijning van duizenden personen zou hebben veroorzaakt. Doodseskaders van de Disip schakelden al jarenlang systematisch iedere vorm van politieke en sociale oppositie uit. Alleen al in de staat Zulia waren 23.000 mensen binnen enkele maanden gevangen gezet. Het congres benoemde een commissie tot onderzoek naar verdwenen personen.~~~ Na de ongeregeldheden in Caracas werd de bolívar opnieuw gedevalueerd, ditmaal met 200%. De koppeling aan de dollar werd opgeheven.~~~ De Franse president François Mitterand (1916-1996) bracht een bezoek aan Venezuela.
De beweging van 4 februari ("4F"), onder leiding van Hugo Chávez Frías (*1954), Francisco Arias en Miguel Ortiz, probeerde het bewind van CAP omver te werpen. Chávez en zijn trawanten behoorden tot de élite-eenheid van valschermjagers. De staatsgreep mislukte en daarbij kwamen 19 mensen om het leven. De represaille was snel en effectief: meer dan duizend militairen werden gearresteerd. In Maracaibo kwam het tot grootscheepse rellen en plunderingen. Een half jaar later mislukte een tweede poging, de beweging van 27 november ("27N") van Hernán Gruber (*1940) en Francisco Visconti. Deze mislukte staatsgreep kostte 250 mensen het leven. Bij de landelijke verkiezingen voor gouverneurs en burgemeesters werd de ex-Miss Universe Irene Sáez (*1961) gekozen tot burgemeester van de deelgemeente Chacao van Caracas.
Met de verkiezing tot president van Rafael Caldera Rodríguez kwam een einde aan het feitelijke tweepartijstelsel dat Venezuela sinds 1958 had gekend. Caldera, kandidaat voor de "Convergencia", een front van 17 partijen, (waaronder conservatieven, de linkse MAS en de communistische partij PCV), kreeg 30,46% van de stemmen.Claudio Fermín (*1950), van de AD, kreeg minder dan een kwart. De verkiezingen waren nodig omdat CAP op beschuldiging van grootscheepse corruptie en malversatie in mei tot aftreden was gedwongen in een "impeachment"-procedure. Zijn gezag was op dat ogenblik al totaal uitgehold. Lolita Aniyar werd als eerste vrouw gekozen tot gouverneur (van de staat Zulia).~~~ Het gehele jaar was het in Caracas onrustig door demonstraties van studenten en armen, die protesteerden tegen de sterk verslechterende levensomstandigheden en het beleid van de regering.~~~ De orkaan Bret richtte groot onheil aan in en om Caracas: 150 mensen kwamen om het leven.
De regering devalueerde de bolívar met 41%. Nu was de dollar gelijk aan 290 bolívares. Jacqueline Maria Aguilera Marcano werd gekozen tot Miss World.
Artsen, universitair personeel en ambtenaren gingen in februari en maart massaal in staking. Er waren sterke geruchten van een militaire staatsgreep en de slechte gezondheid van de oude president Caldera baarde velen grote zorgen. De regering verhoogde de lonen van de ambtenaren en het semi-overheidspersoneel. In juli organiseerden de vakbonden een algemene staking van een dag uit protest tegen de verhoging van de benzineprijs met 27%. Burgemeester Irene Sáez van Chacao vormde een eigen partij, IRENE (Integración, Regeneración, Nueva Esperanza, nieuwe hoop) en zou volgens de opiniepeilingen 33% van de stemmen krijgen als op dat moment presidentsverkiezingen zouden worden gehouden.~~~ Bij een aardbeving langs de kust bij Caracas kwamen 80 mensen om het leven.~~~ Alejandrina Sicilia Hernández werd gekozen tot "Miss International".
Hugo Chávez werd met overweldigende meerderheid (56,2%) tot president gekozen als kandidaat voor de Polo Patriótico (vaderlandslievende pool). Het "chavismo" werd ten dele geïnspireerd door de linkse guerrilla van de jaren 1960, in het bijzonder door Douglas Bravo. De burgemeester van Chacao, de voormalige schoonheidskoningin Irene Sáez, behaalde tegen ieders verwachting maar een fractie van de stemmen.